Odpowiedzialność porządkowa
Odpowiedzialność porządkowa pracowników Odpowiedzialność porządkowa
stanowi jeden z podstawowych instrumentów, jakimi może posługiwać się
pracodawca w celu zapewnienia należytego funkcjonowania zakładu pracy.
Odpowiedzialność ta opiera się na systemie kar, jakie pracodawca może nakładać
na pracownika z tytułu dopuszczenia się określonych przekroczeń o
charakterze porządkowym. Katalog kar porządkowych oraz zasady ich stosowania
zostały uregulowane w Kodeksie pracy. Odpowiedzialności porządkowej podlegają
wszyscy pracownicy, niezależnie od rodzaju zakładu pracy. Dotyczy ona zarówno
osób zatrudnionych w przedsiębiorstwach państwowych, jak i świadczących
pracę na rzecz pracodawców prywatnych. Nie ma również limitu, który
ograniczałby stosowanie kar porządkowych u małych pracodawców. Możliwość
nakładania kar porządkowych mają również ci pracodawcy, którzy zatrudniają
mniej niż 5 pracowników i w związku z tym nie mają obowiązku wydawania
regulaminu pracy. Od zasady, w myśl której odpowiedzialności porządkowej
podlegają wszyscy pracownicy, istnieją pewne wyjątki. Odpowiedzialności porządkowej
nie podlegają w ogóle lub podlegają jej jedynie w ograniczonym zakresie
pracownicy mianowani. Wobec nich znajduje, co do zasady, zastosowanie
odpowiedzialność dyscyplinarna. Jest ona regulowana odrębnymi przepisami
rangi ustawowej, np. ustawa z 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej (Dz.U. Nr 72,
poz. 802 ze zm.), ustawa z 18 grudnia 1998 r. o Służbie Cywilnej (Dz.U. z 1999
r. Nr 49, poz. 483 ze zm.) czy ustawa z 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów
państwowych (Dz.U. Nr 31, poz. 214 ze zm.). Katalog kar dyscyplinarnych różni
się zasadniczo od katalogu kar porządkowych. Inne są również zasady ich nakładania.
W szczególności pojawia się odrębna - zazwyczaj dwustopniowa - procedura.
Wobec tego w odniesieniu do pracowników, którzy podlegają odpowiedzialności
dyscyplinarnej, przepisy Kodeksu pracy regulujące zasady odpowiedzialności
porządkowej nie zawsze znajdą zastosowanie. RODZAJE KAR PORZĄDKOWYCH Katalog
kar porządkowych został określony w art. 108 k.p. Są to: kara upomnienia,
kara nagany, kara pieniężna. Są to jedyne rodzaje kar, jakie pracodawca może
zastosować. Zastosowanie kary innego typu może narazić pracodawcę na sankcje
natury karno-administracyjnej. Zgodnie z art. 281 pkt 4 k.p. kto, będąc
pracodawcą lub działając w jego imieniu, stosuje wobec pracowników inne kary
niż przewidziane w przepisach prawa pracy o odpowiedzialności porządkowej
pracowników, podlega karze grzywny. Za jedno przekroczenie pracownika można
ukarać tylko jedną karą porządkową. Nie można np. równocześnie zastosować
upomnienia (nagany) oraz kary pieniężnej. Nie ma przy tym znaczenia, iż są
spełnione przesłanki pozwalające na zastosowanie obydwu kar kumulatywnie.
Pracodawca może natomiast stosować odrębną karę porządkową za każde
kolejne przekroczenie. Artykuł 108 § 3 k.p. określa maksymalną wysokość
kary pieniężnej. Za każde przekroczenie i za każdy dzień nie
usprawiedliwionej nieobecności w pracy kara pieniężna nie może być wyższa
niż wynagrodzenie pracownika przysługujące mu za jeden dzień. Ograniczona
została również łączna suma kar porządkowych. Nie może ona przekraczać
dziesiątej części wynagrodzenia, jaka pozostała po dokonaniu potrąceń, o
których mowa w art. 87 § 1 pkt 1-3 k.p. Także egzekwowanie należności z
tytułu kar porządkowych odbywa się na zasadzie potrącenia. Oznacza to, iż
przed dokonaniem wypłaty pracodawca pomniejsza wynagrodzenie pracownika o kwoty
należne z tytułu kar. Działanie pracodawcy ma w tym przypadku charakter
jednostronny i nie wymaga zgody pracownika.
Przepisy BHP calosc do ściągnięcia w jednym pliku !
Plik należy rozpakowac programem Winrar, który znajduje się na storonie http://www.winrar.pl
Stronę BHP przygotowała Kamila Tyszka 2004